Mail Merge ด้วย Python

หลังจากถูกถล่มด้วยงานต่างๆ ทำให้ไม่ได้มาเขียนสองเดือนกว่าๆ พอดีช่วงนี้ช่วยจัดงาน PAKDD2009 อยู่ และมีงานที่เกี่ยวข้องที่ต้องใช้สคริปต์ เลยเอามาจดไว้ที่นี่หน่อยกันลืม

เรื่องของเรื่องก็คือผมต้องการส่งอีเมลไปยังคนหลายๆ คน โดยมีเนื้อหาที่แตกต่างกันเล็กน้อย ผมเลยเริ่มจากเปิด OpenOffice.org Spreadsheet ขึ้นมาเขียนข้อมูลต่างๆ ที่ต้องการแปะลงไปในจดหมาย แล้วเก็บเป็นไฟล์ CSV (Comma-Separated Value) ที่เป็นสำหรับเก็บข้อมูลแบบง่ายที่สุด แต่ละบรรทัดแทนข้อมูลแต่ละเรคอร์ด และใช้เครื่องหมาย “,” คั่นระหว่างข้อมูลแต่ละฟิลด์ จากนั้นก็เขียนสคริปต์ Python เพื่ออ่านข้อมูลจากไฟล์ CSV ที่ทำไว้ เอาไปแปะในเทมเพลตที่เตรียมไว้ โดย Python จะมีคลาสสำหรับอ่านเขียนไฟล์ CSV เป็นคลาสมาตรฐานอยู่แล้ว ก็เลยสามารถทำงานได้สะดวกมาก

วิธีใช้คลาส csv เพื่ออ่านข้อมูล จะทำอย่างนี้

import csv
data = csv.reader(open('myfile.csv'), delimiter=',', quotechar='"')
for row in data:
	print row[0]

csv.reader เป็นคลาสสำหรับจัดการอ่านข้อมูลแบบ CSV รับอาร์กิวเมนต์เป็นไฟล์ เครื่องหมายที่ใช้คั่นระหว่างฟิลด์ และเครื่องหมายที่ใช้เป็น quote ครอบข้อมูลแต่ละฟิลด์ เมื่อสร้างออพเจคต์ของ csv.reader ขึ้นมาแล้ว ก็สามารถวนรอบเพื่ออ่านไฟล์ขึ้นมาทีละเรคอร์ดได้เลย โดยข้อมูลที่อ่านขึ้นมาจะเก็บไว้ในรูปอาเรย์ อย่างกรณีนี้ row[0] ก็คือข้อมูลในฟิลด์แรกสุด

หลังจากนี้เราก็ต้องเตรียมเทมเพลต ซึ่งก็คือกำหนดตัวแปรสตริงเท่านั้นเอง เช่น

template = """
Dear {r[0]},
 
I would like to send you the following information:
 
{r[1]}
 
Best Regards,
Cholwich
"""

จะเห็นว่าสตริงนี้มีสัญลักษณ์พิเศษ ระบุข้อมูลที่เราต้องการจะเอาไปแทรก {r[0]} หมายถึงสมาชิกตัวแรกของตัวแปร r ที่ส่งมาเป็นพารามิเตอร์ อันนี้เป็นฟีเจอร์ String Formatting ของ Python อยู่แล้ว เมื่อกำหนดเทมเพลตเสร็จ สั่งให้ Python แทรกข้อมูลโดย

output = template.format(r=row)

จะได้ผลลัพธ์ที่ผสานข้อมูลเข้าไปแล้ว เป็นสตริงเก็บไว้ที่ตัวแปรชื่อ output จากนั้นผมก็สามารถเอาไปส่งเมล์ หรือเอาไปเขียนลงไฟล์เก็บไว้ได้ พอเอาทั้งหมดมารวมกันก็จะได้

import csv
 
template = """
Dear {r[0]},
 
I would like to send you the following information:
 
{r[1]}
 
Best Regards,
Cholwich.
"""
data = csv.reader(open('myfile.csv'), delimiter=',', quotechar='"')
 
for row in data:
	output = template.format(r=row)
	f = open(row[2], 'w')
	f.write(output)
	f.close()

สุดท้ายก็จะได้สคริปต์ง่ายๆ สำหรับทำ mail merge ที่ได้ output เป็นไฟล์แยกกัน โดยระบุชื่อไฟล์ไว้ที่ row[2]

อ้างอิง:

  1. PEP 3103: Advanced String Formatting
  2. Python csv — CSV File Reading and Writing

Tags: ,

Leave a Reply